Eind vorig jaar bekrachtigde de gemeenteraad de aangepaste subsidiereglementen voor onze verenigingen. Het systeem wordt transparanter en gemakkelijker: weg met te hoogdravend taalgebruik en vage regels.
Deze reglementen passen bij een moderne organisatie anno 2026. Er komt ook ruimte vrij voor nieuwe initiatieven. Zoals beloofd, zetten we de belangrijkste veranderingen op een rij.
Soetkin Terras, stafmedewerker projectwerking, zorgde voor de administratieve coördinatie van dit proces. "Verenigingen zijn een grote meerwaarde voor Koksijde en we blijven hen logistiek en financieel steunen. We merkten de voorbije jaren grote verschillen op in de toegekende subsidiebedragen. Idem voor de regelgeving: binnen het ene domein bestonden er procedures, andere verenigingen en clubs kregen jaarlijks een vast bedrag. Soms waren er onlogische verschillen tussen gelijkaardige dossiers."
Pijnpunt 1 dat werd aangepakt: de reglementen waren te moeilijk, met in sommige gevallen ingewikkelde puntenberekeningen. "Op die manier was het niet duidelijk voor verenigingen op welk eindbedrag ze zouden uitkomen." Die onzekerheid is nu verleden tijd. "Ook zorgden die aanvragen en subsidieberekeningen jaarlijks voor een hoge administratieve last - voor de verenigingen en de gemeente." Vandaar dus: simpeler, duidelijk, objectief en op termijn ook digitaal.
Wat zijn de pluspunten voor de gemeentelijk erkende verenigingen? "Het is een teken van appreciatie", zegt Soetkin. "Je hebt eventueel ook recht op een aantal voordelen: gebruik van gemeentelijke zalen (of goedkoper) en/of logistiek materiaal. En misschien komt je vereniging in aanmerking voor een subsidie of een financiële appreciatie - bv. wanneer je vereniging een bepaalde verjaardag viert."
Vanaf dit jaar moet je specifiek aangeven voor 'welk soort vereniging' je de erkenning aanvraagt. Je kan kiezen uit: jeugd-, sport- of socioculturele vereniging. Andere opties: buurt- of feestcomités, ouder-, ondernemers- of landelijk erkende verenigingen.
Gemeente Koksijde stelde een projectteam aan om die reglementering te vereenvoudigen. "We startten eerst met een analyse van de bestaande situatie", zegt Soetkin. "Welke reglementen zijn er al? Wat zijn de verschillende bedragen? Of: welke toelagen geeft Gemeente Koksijde bovenop de bestaande regels? Maar ook administratieve vraagstukken waarmee de mensen vaak naar de diensten kwamen. Voorbeelden? Tussenkomsten voor kampvervoer, de aankoop van sportoutfits."
Dan gingen we verder. "Wat loopt er goed, wat kan beter en waar sturen we bij? We keken ook eens bij andere openbare besturen. In de laatste fase volgde intensief overleg tussen de diensten, volgden voorstellen en ontwerpen. Alles werd ook afgecheckt met het beleid en gepresenteerd aan de adviesraden."
Voor subsidies binnen deze 3 beleidsdomeinen moest de verantwoordelijke elk jaar een dossier indienen. "Het 1e dat je moet doen? Die erkenning als vereniging opnieuw aanvragen", zegt Nele Bouquillon (dienst Cultuur & Erfgoed). "De verantwoordelijke van elke 'vandaag' erkende vereniging krijgt hierover een (digitale) brief."
"De erkenningsaanvraag zelf gebeurt online. Belangrijke voorwaarde voor erkenning is dat jouw vereniging aangesloten is bij het Verenigingsloket." Eens de erkenning is afgerond, kan je het nodige doen voor je subsidieaanvraag.
Klinkt dat Chinees of lukt het niet? Geen paniek. De mensen van de diensten helpen je graag verder. Wie digitale ondersteuning nodig heeft, kan ook terecht bij onze digidokters.
"We stappen af van het puntensysteem", vult Nele Vanoverschelde aan (sportdienst). "Met het nieuwe reglement is alles transparant: je weet in welke categorie je vereniging thuishoort en op welk bedrag je recht hebt. Dat maakt plannen eenvoudiger." Er is ook ruimte voor extra's voor wie activiteiten organiseert. "
De subsidies voor jeugdverenigingen werden ook aangepakt. "Hier geldt hetzelfde: er is meer overzicht en het aanvraagproces is simpeler. Invullen neemt minder tijd in beslag", vertelt Nathalie Martens (jeugddienst). "Nu is er een verschil tussen vaste en variabele onderdelen. Zo kan je je werking hierop afstemmen, het systeem is beter voorspelbaar."
Nathalie Martens: "Bij jeugdverenigingen werken kinderen en jongeren samen, nemen ze verantwoordelijkheid en ontdekken ze zichzelf. Ze nemen initiatief en mogen fouten maken in een veilige omgeving. Onderschat het niet: voor sommige jongeren is hun jeugdvereniging een 2e thuis. Dat is essentieel in tijden waarin eenzaamheid en prestatiedruk toenemen. Met de jeugddienst investeren we rechtstreeks in de toekomst van de gemeente. Jongeren die doorgroeien naar het 'echte' verenigingsleven, bv. als vrijwilliger of geëngageerde burger."
Nele Bouquillon: "Verenigingen doen meer dan alleen activiteiten organiseren. Ze brengen mensen samen, zorgen voor ontmoeting, engagement en verbondenheid. Je leert mensen kennen en maakt deel uit van iets groters. Voor velen is het een ankerpunt waar vriendschappen ontstaan. Met dit subsidiereglement willen we ons sociaal weefsel versterken. Niet door alles vast te leggen in regeltjes, maar door zuurstof te geven om te blijven doen waar ze goed in zijn."
De vernieuwde reglementen vertrekken vanuit één visie: maatwerk. In 2026 behouden erkende sport- , cultuur- en jeugdverenigingen minstens hetzelfde subsidiebedrag als het vorige werkingsjaar. Tegelijk biedt het nieuwe reglement kansen om extra subsidies te bekomen.
Tijdens dit overgangsjaar krijgen verenigingen de tijd om aan het nieuwe systeem te wennen.
O ja: Gemeente Koksijde garandeert dat al de erkende verenigingen voldoende tijd krijgen om de overgang naar het nieuwe systeem te maken. Hou je (digitale) brievenbus in de gaten.
Uitzondering: in het geval van buurtcomités en buurtfeesten moet het erkenningsdossier binnen zijn tegen uiterlijk zondag 1 maart. Ook het subsidiedossier moet je dan al indienen.
Gemeente Koksijde geeft per reglement mee wat het doel is van de subsidie, wat de voorwaarden zijn én de grootte van de financiële tegemoetkoming en - en wat hier tegenover staat.
Het nieuw subsidiereglement voor straatfeesten, buurt- en feestcomités zorgt ervoor dat de ondersteuning van Gemeente Koksijde beter wordt afgestemd volgens de grootorde van deze initiatieven. Buurtwerker Chiara Sartor: "De subsidie voor straatfeesten blijft bestaan, maar vanaf nu kunnen inwoners kiezen: er is de straatcheque voor eenmalige, kleinschalige bureninitiatieven of je kan erkend worden als buurtcomité. Dan krijgen de mensen extra steun via de buurtcheque als ze zich duurzaam engageren."
"Dat klopt", vult Mieke Ghesquière (dienst Toerisme) aan. "Dankzij deze regels faciliteren we initiatieven in dorpskernen en wijken - zo hopen we om meer sociale contacten te creëren tussen de mensen en buurten te versterken. En natuurlijk willen we de mensen aanmoedigen om zelf initiatief te nemen om iets te organiseren"
Bij de nog jonge dienst Ondernemen maakten ze ook werk van een subsidiekader. "We willen commerciële initiatieven extra ondersteunen", zegt Marieke Nolf. "Die moeten leiden tot meer zichtbaarheid van de handelskernen, een sterkere winkelbeleving en meer samenwerking tussen onze handelaars. Gezamenlijke acties en overleg tussen ondernemers, het gemeentebestuur en de inwoners zorgen voor een breder draagvlak. En dan volgt die positieve vibe vanzelf."